Series “Hành trình thoát kén tại SBS” là chuỗi nội dung ghi lại quá trình mỗi cá nhân từng bước vượt qua giới hạn của chính mình. Từ những bỡ ngỡ ban đầu, va chạm trong công việc, đến khoảnh khắc dám thay đổi tư duy, dám thử, dám sai và dám bứt phá, mỗi câu chuyện trong series là một lát cắt chân thực về hành trình trưởng thành của cá nhân tại SBS.
——-
“Để em” – Một câu nghe rất đơn giản nhưng để nói được, và làm được lại không hề đơn giản.
Mình vào SBS ngay khi vừa ra trường. Người tuyển mình là chị Thảo – Trưởng phòng Marketing, đồng thời cũng là mentor của mình. Những ai trong công ty đã biết chị, đều hiểu chị là người nhẹ nhàng, thấu cảm, dễ trò chuyện và luôn cảm thông với những câu chuyện, vấn đề của người khác. Vì mentor của mình là chị mà, nên thú thật mình không trải qua những cú va chạm quá mạnh trong giai đoạn đầu bước vào thị trường lao động.Mình tin con người trưởng thành qua những cú sốc. Nhưng mình cũng tin, áp lực phù hợp mới là loại áp lực tạo ra sự trưởng thành lành mạnh.
Vì thế, mình cảm thấy may mắn và biết ơn khởi đầu ấy. Nhưng vấn đề nằm ở chỗ, nếu cứ sống mãi trong may mắn đó, ở mãi trong vùng an toàn đó, mình cũng sẽ mãi là Huyền My của ngày mới ra trường.
My gắn bó với SBS từ những ngày vừa mới ra trường và quãng thời gian đó đã có nhiều kỷ niệm với MyVì có một mentor đủ bao dung phía sau, mình đã dựa dẫm vào chị mà chính mình cũng không biết. Vốn là người hướng nội, mình từng cho rằng mình là kiểu người ngại xung đột. Nhưng sau vài lần tranh cãi với các cộng sự, mình nhận ra mình không ngại xung đột đến thế. Để nói chính xác, mình ngại nhận trách nhiệm thì đúng hơn nên khi có mentor sau lưng, mình cũng “tới bến tới bờ” lắm. Vì cứ vấn đề nào thấy xử lý không được, mình lại “mang sang” cho chị bằng một tâm thế, hành động rất trẻ con: thưa gửi, kể lể, chờ được giải quyết thay.
Mình đã nghĩ như vậy là hợp lý, không có vấn đề gì. Và có lẽ chị ở thời điểm ấy, chấp nhận cách xử lý “ngây thơ” ấy là vì chị biết mình còn thiếu kinh nghiệm. Nhưng con người phải phát triển. Không ai mãi ở yên đó để cho mình dựa vào. Tiếc là mình nhận ra điều đó khá chậm.
Năm 2024, khi đứng ở vị trí support team, như dòng chảy nhận thức tự nhiên, mình nhận ra những vấn đề phát sinh không thể mặc nhiên chuyển tiếp cho chị như trước, mà mình phải là người xử lý. Nhưng vì thiếu chuẩn bị, mình hiểu sai khái niệm “đứng ra xử lý”. Mình nghĩ đó là tự mình giải quyết tất cả, tức là quyết thay, làm thay, gánh hết. Trong khi điều mình thực sự cần là phân loại vấn đề theo cấp độ và xây dựng một quy trình xử lý phù hợp.
Sự nhận thức của Huyền My về việc đứng yên trong vùng an toàn, thiếu chủ động trong việc nâng cấp tư duy lẫn kỹ năng.Lúc đó mình đã bối rối. Không biết xử lý các vấn đề đó ra sao, nhưng đồng thời cũng cảm thấy việc đi trao đổi với chị Thảo như trước đây “rất kỳ”. Vậy là mình gồng lên để làm, dĩ nhiên mình thất bại. Sự thất bại ấy không đến từ một sự cố tức thời. Nó là hệ quả của nhiều năm đứng yên trong vùng an toàn, thiếu chủ động nâng cấp cả tư duy lẫn kỹ năng.
Sự thiếu chủ động ấy cũng xuất phát từ các niềm tin ngầm định sai lệch ngay từ ngày đầu đi làm (đến sau này mình mới đủ nhận thức để gọi tên chúng), đó là cấp trên giao việc thì mình làm, không giao nghĩa là chưa phải việc của mình hoặc mình chưa đủ phù hợp. Mentor dạy gì thì học nấy, chưa dạy tức là chưa đến lượt mình cần biết. Những gì được nói cho mình nghe mới là phần mình nên biết, còn nếu không được nhắc tới, tốt nhất đừng “tọc mạch”. Chính những niềm tin đó khiến mình tự giới hạn mình.
Mình chỉ làm khi ai đó bảo “hãy làm”. Mình không nhận thức được tín hiệu cần thiết. Thỉnh thoảng chị Thảo chia sẻ khó khăn thì mình lại nghĩ chị cần được an ủi, động viên nên mình cũng đưa ra những lời an ủi, động viên (mà theo mình nó không giúp ích được gì mấy) thay vì hiểu rằng đó có thể là một lời mở để mình chủ động hỗ trợ. Mình đã không tạo đủ “dữ liệu” để cấp trên tin tưởng giao cho mình những cơ hội lớn hơn. Cơ hội thì vẫn đến, nhưng nếu mình chủ động hơn, có lẽ mọi thứ đã phát triển nhanh hơn.Quá trình thoát kén bắt đầu diễn ra khi mình rơi vào trạng thái burn-out. Đó là giai đoạn nhiều cảm xúc tiêu cực xuất hiện: tự trách mình, trách người khác, hoài nghi năng lực bản thân.
Quá trình thoát kén của Huyền My bắt đầu diễn ra khi mình rơi vào trạng thái burn-out.Nam Cao viết: “Một người đau chân có lúc nào quên được cái chân đau của mình”. Khi mình kiệt năng lượng, những vấn đề nhỏ lẻ trước đây bị phóng đại và bám riết lấy tâm trí. Mình bắt đầu tự đặt ra rất nhiều câu hỏi, khát khao tìm một lời giải thích thỏa đáng. Vì thế trong vô thức, mình tiếp nhận những nội dung về kỹ năng, tư duy, tâm thức tràn lan trên mạng xã hội. Những điều từng đọc trong sách trước đây cũng lần lượt quay trở lại để nghiền ngẫm và phân tích nhiều lần. Và “thuật toán của cuộc sống” cứ thế, từ mạng xã hội đến những cuộc trò chuyện đời thường, sách vở, podcast… đồng loạt xuất hiện và dẫn mình đến những góc nhìn mới.
Mình cũng khởi duyên với thiền qua buổi chia sẻ về thiền của anh Nhân như một giải pháp duy nhất cho thời điểm đó, giúp mình tập trung hơn. Rồi mình gặp được những người có vấn đề tương tự, nhưng cách họ xử lý lại gọn nhẹ hơn rất nhiều. Trước mắt mình mở ra một chân trời khác. Và khi mọi thứ đủ chín, chiếc kén bắt đầu động đậy. Mình làm việc dần có quy trình hơn, hiểu – nắm vai trò của mọi người trong team và phòng ban, có lộ trình phát triển của bản thân và mentee rõ ràng, dám nhận trách nhiệm… và khi nói chuyện với cấp trên, nó sẽ là một cuộc trò chuyện, trao đổi đúng nghĩa chứ không phải là than phiền.
Từ ngày nhận thức được, My làm việc dần có quy trình hơn, hiểu – nắm vai trò của mọi người trong team và phòng ban, có lộ trình phát triển của bản thân và mentee rõ ràngLần gần đây nhất mình nói với chị Thảo: “Em đã nghĩ, hẳn sẽ rất mệt mỏi khi có ai đó cứ mãi phụ thuộc mình. Trong những lúc mình yếu lòng cần tiếp sức từ người khác, vậy mà nhìn quanh lại chỉ thấy người dựa dẫm mình, mình mãi như cái trụ phải luôn đứng vững. Chưa kể trong công việc, mình cần người hợp tác chứ không phải những người phụ thuộc. Vì thế em đã đổi góc nhìn của mình để có một tư duy mới”, và tư duy đó là “đứng vững kể cả khi một mình” vì mình là một cá thể hoàn toàn độc lập.
Khi tin vào chính mình, tin vào năng lực của mình, mình không còn cần sự công nhận liên tục từ người khác để cảm thấy an toàn. Khi nội tại đủ vững, mình mới có thể bước ra khỏi cái bóng của “cây cổ thụ” mà không mang theo sự chống đối hay chứng minh. “Để em” cũng không chỉ là một câu nói nhận trách nhiệm, mà là một chuỗi hành động thực tế sau đó.
Và khi không còn tâm lý phụ thuộc vào mentor, mình cũng tự tin sự trân trọng mình dành cho chị là trong sáng. Mình quý chị không phải vì mình nhận được lợi ích gì từ chị, chỉ đơn giản đó là chị mà thôi. Mình trở thành người đồng hành, thay vì người dựa dẫm. Khi mình vững vàng, người khác cũng được nhẹ đi. Mình nghĩ đó là sự khởi đầu cho đồng hành dài hạn và cùng nhau tiến lên.
Với 4 năm đồng hành, câu chuyện về hành trình thoát kén của My xoay quanh nhận thức cá nhân với sự lệ thuộc nói chung, sự lệ thuộc vào mentor nói riêng, sự tự chủ cá nhân và tinh thần chủ độngMình đã ở SBS 4 năm, và đây là câu chuyện đầu tiên về hành trình thoát kén của mình – xoay quanh nhận thức cá nhân với sự lệ thuộc nói chung, sự lệ thuộc vào mentor nói riêng, sự tự chủ cá nhân và tinh thần chủ động. Phía trước vẫn còn những chiếc kén khác đang chờ. Và mình đang tiếp tục tích lũy nội lực cho lần chuyển mình tiếp theo. Cảm ơn mọi người đã đọc đến đây.
(Ms. Huyền My – Team Media)